TYT matematik neti soru sayısıyla değil, doğru sırayla artıyor. Hangi konudan başlanmalı, deneme nasıl analiz edilmeli ve zaman nasıl yönetilmeli?
"Günde 100 soru çözüyorum ama net artmıyor." Bu cümleyi çok duyuyorum. Ve genelde sorun çalışma miktarında değil, çalışmanın sırasında oluyor.
TYT matematik neti, çözülen soru sayısıyla doğru orantılı artmıyor. Yanlış sırayla çalışan öğrenci, çok çalışmasına rağmen aynı yerde sayıyor. Aşağıda gerçekçi bir yol haritası var.
Önce şunu kabul edelim: temel eksikse üstüne bina kurulmuyor
TYT matematiğin büyük bölümü ortaokul konularının üzerine kuruluyor. Oran-orantı, sayı basamakları, üslü ve köklü ifadeler, çarpanlara ayırma, bunlar 6-8. sınıf konuları.
Bir öğrenci problemlerde sürekli hata yapıyorsa, çoğu zaman sorun "problem çözememek" değil, dört işlemin altındaki mantığın oturmamış olması. Bu durumda TYT denemesi çözmek zaman kaybı; önce eksik olan temel konuya dönmek gerekiyor.
Bunu tespit etmenin yolu da denemeler değil, konu bazlı küçük testler. 20 soruluk bir üslü sayılar testi, 40 soruluk bir denemeden çok daha net bilgi veriyor.
Soru seçimi: zor soru değil, doğru soru
Öğrencilerin sık düştüğü tuzak, seviyesinin çok üstünde sorularla çalışmak. Zor soru çözmek motive edici görünüyor ama öğrenme sağlamıyor, çünkü öğrenci çözümü anlamıyor, ezberliyor.
Doğru soru, öğrencinin biraz zorlandığı ama çözebildiği sorudur. Çözebildiği için özgüven kazanıyor, zorlandığı için öğreniyor.
Pratik ölçü: bir konudaki soruların yaklaşık %70'ini doğru çözebiliyorsanız o seviye size uygun. %40'ında kalıyorsanız bir alt seviyeye inmek, %95'ini yapıyorsanız bir üst seviyeye çıkmak gerekiyor.
Deneme analizi: asıl iş sınavdan sonra
Deneme çözmek tek başına bir şey öğretmiyor. Öğreten şey, denemenin sonrasında yapılan analiz. Ama çoğu öğrenci sadece netine bakıp bir sonraki denemeye geçiyor.
Faydalı bir analiz şu üç soruyu ayırır:
- Bilmediğim için yapamadığım sorular → konu tekrarı gerekiyor
- Bildiğim hâlde yanlış yaptığım sorular → dikkat ya da işlem hatası, ayrı bir defterde biriktirilmeli
- Zaman yetmediği için boş bıraktığım sorular → strateji sorunu
Bu üçü tamamen farklı problemler ve tamamen farklı çözümler istiyor. Hepsini "yanlış" diye tek kategoriye atmak, en yaygın hatalardan biri.
Öğrencilerimizle her denemeden sonra bu ayrımı birlikte yapıyoruz. Ders sonrası etüt alanında çözülemeyen sorular aynı gün değerlendiriliyor, bir hafta beklerse öğrencinin o soruyu neden yapamadığı unutuluyor.
Zaman yönetimi öğrenilebilir bir beceri
TYT'de matematik için ayrılan süre kısıtlı ve sorular eşit ağırlıkta. Bir soruya beş dakika harcamak, iki kolay soruyu kaybetmek demek.
Öğrencilere şunu öneriyorum: bir soruda 90 saniye içinde bir yol göremiyorsanız işaretleyip geçin. Turu bitirdikten sonra geri dönün. Bu basit kural tek başına birkaç net kazandırıyor.
Bunu sınavda uygulayabilmek için denemelerde de uygulamak gerekiyor. Evde sınırsız süreyle deneme çözen öğrenci, sınavda zaman baskısına hazırlıksız yakalanıyor.
Hata defteri: en çok işe yarayan tek alışkanlık
Öğrencilere önerdiğim tek bir alışkanlık olsaydı bu olurdu. Bildiği hâlde yanlış yaptığı her soruyu ayrı bir deftere, çözümüyle birlikte değil, hatasıyla birlikte yazmak.
Yani "işlem hatası yaptım" değil; "eksi parantezi dağıtırken işareti değiştirmedim" gibi. Hata tarifi ne kadar somutsa, tekrar etme ihtimali o kadar düşüyor.
Bir ay sonra bu defteri okuyan öğrenci, hatalarının rastgele değil belirli birkaç kalıpta toplandığını görüyor. TYT matematik netini artıran şey çoğu zaman yeni konu öğrenmek değil, bu kalıpları kırmak oluyor.
Konu tekrarı ne sıklıkla?
Bir konuyu bir kez çalışıp geçmek yetmiyor. Kabaca şu aralıklar iyi çalışıyor: konuyu çalıştıktan bir gün sonra kısa bir tekrar, bir hafta sonra birkaç soru, bir ay sonra karışık test içinde.
Bu üç dokunuş, konuyu tek seferde beş saat çalışmaktan daha kalıcı sonuç veriyor. Öğrencilerimizin haftalık programını bu aralıkları gözeterek çıkarıyoruz.
Süreklilik, yoğunluktan önemli
Haftada bir gün altı saat çalışmak yerine, altı gün birer saat çalışmak daha iyi sonuç veriyor. Matematik biriken bir ders; ara verildiğinde hızla siliniyor.
TYT matematik neti üç ayda değil, düzenli çalışmayla bir yıl içinde ciddi biçimde değişiyor. Bu süreyi kısaltmanın yolu daha çok çalışmak değil, doğru yerden başlamak.
Öğrencinin seviyesini birlikte tespit edip ona uygun bir plan çıkaralım. Bize ulaşın, konuşalım. LGS düzeyindeki eksikler için şu yazıya da göz atabilirsiniz.